اى آنانك ايمان آورديذ ! از خذاى - تعالى - بترسيذ و فرو گذاريذ آنچ از ربوا باقى است . ابن عبّاس گويذ : اين آيت در شأن بنى عمرو بن عمير بن عوف بن ثقيف و بنى المغيره 679 از بنى مخزوم منزل شذ . عطا و عكرمه گويند : در حقّ عبّاس بن عبد المطّلب و عثمان عفّان منزل شذ كى ايشان طلب 680 ربوا مىكردند كى پيش از نزول تحريم ربوا بر مردم متوجّه داشتند 681 . چون آيت منزل شذ گفتند : ( 52 ) سمعنا و اطعنا 682 ؛ و رأس المال از معاملان بيش بازپس نستدند 683 . سدّى گويذ : در شأن عبّاس و خالد وليد 684 منزل شذ كى ايشان در جاهليّت شريك بوذند و مال بسيار از ربوا حاصل كرده بوذند . چون مسلمان شذند و خذاى - تعالى - اين آيت منزل فرموذ ، رسول - صلّى اللّه عليه و آله - فرموذ : الا انّ كلّ ربوا من ربوا الجاهلية موضوع و اوّل ربوا أضعه ربوا العباس 685 ، يعنى : هر ربوا كى از ربوا جاهليت است وضع كردم و از ذمّت خلق فرو نهاذم و اوّل ربوا كى وضع مىكنم ربوا عبّاس 686 است . و معنى آيت آنست كى اى اهل ايمان ! فرو گذاريذ آنچ شما را باقى مانده است از ربوا بر آنانك با ايشان معامله كرده‌ايذ « إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ » اگر استدامت حكم بر ايمان خوذ مىخواهيذ . « فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا » يعنى : اگر آنچ 687 از ربوا شما را در ذمّت معاملان باقى است فرو گذاريذ و در مطالبت ربوا به حكم جاهليّت كار كنيذ « فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ » پس بدانيذ كى خذاى - تعالى - محاربت شما اذن فرموذه است ، و « آذنوا » 688 يعنى : اين معنى ( 53 ) . . . . بگوئيذ « وَ إِنْ تُبْتُمْ » و اگر 689 بازگرديد 690 . . . . . . . . . . . . مطالبت 691 آنچ شما را باقى است . . . . . . . . . « فَلَكُمْ 692 رُؤُسُ أَمْوالِكُمْ » شما راست رأس المال ، بىسوذ حرام « لا تَظْلِمُونَ » شما ظلم مكنيذ بطلب سوذ « وَ لا تُظْلَمُونَ » و بر شما ظلم نكنند بمنع رأس المال . « وَ إِنْ كانَ ذُو عُسْرَةٍ » كلبى گويذ : بنو عمرو بن عمير ، بنى مغيره را گفتند : رأس المال ما بدهيذ و ربوا بشما فرو گذاريم . بنى مغيره گفتند : امروز ما را عسرى و ضيقى هست ، ما را مساهلتى كنيذ تا وقت ادراك ثمره . ايشانرا 693 أجابت نكردند . خذاى - تعالى - اين آيت منزل فرموذ . « وَ إِنْ كانَ ذُو عُسْرَةٍ » و اگر معاملان در ضيق و دست تنگى باشند ، و « كان » اينجا